Szukaj
Polub nas!

Małgorzata Burgundzka fot WikipediaMałgorzata Burgundzka (fot. Wikipedia)Zdrada Małgorzaty

Była piękną księżniczką burgundzką, ale w małżeństwie z następcą tronu Francji nie zaznała szczęścia. Zdecydowała się na romans. Zapłaciła za niego wysoką cenę. Nie tylko została uwięziona w twierdzy, ale jej córkę uznano za bękarta. Ostatecznie jej mąż kazał ją zabić...

Miłosne schadzki

Małgorzata Burgundzka przyszła na świat w uprzywilejowanym środowisku. Jej ojciec, Robert II, był księciem Burgundii, a matka Agnieszka – najmłodszą córką króla Ludwika IX Świętego. Gdy miała 15 lat, rodzice oddali jej rękę Ludwikowi X Kłótliwemu, który był władcą Nawarry i najstarszym synem rządzącego Francją Ludwika IV Pięknego. Dzięki mariażowi przywdziała koronę tego królestwa. Mężowi urodziła jedną córkę, Joannę II Małą. Niestety w małżeństwie nie zaznała szczęścia. A że była młodą i atrakcyjną kobietą, zaczęła szukać miłosnych przygód na boku.

Porozumiała się z żonami dwóch braci męża – Joanną (jej mężem był Filip) i Blanką (druga połówka Karola), które znalazły się w podobnej co ona sytuacji. Panie wymyśliły idealne rozwiązanie. Znalazły sobie kochanków, z którymi używały, ile wlezie. A robiły to tuż pod nosem króla Francji, bo w położonej naprzeciw Luwru wieży Nesle. Po raz kolejny sprawdziło się powiedzenie, że pod latarnią jest najciemniej. Do schadzek Małgorzaty i jej przyjaciółek dochodziło więc w tej samej wieży, w której niegdyś miała zabawiać się z przystojnymi studentami żona Filipa Pięknego (mówi się, że na wieść o tym Filip kazał żonę zabić). Organizacją schadzek zajmowała się Joanna.

Z upływem czasu o orgiach w Nesle zaczęto szeptać coraz głośniej. W pewnym momencie o zabawach arystokratek usłyszał Robert dʼArtois. Bez wahania przekazał informacje swojej kuzynce Izabeli, córce Ludwika IV Pięknego. Chciał w ten sposób zemścić się na matce Joanny i Blanki, a zarazem swojej ciotce, hrabinie Mahaut d’Artois, która zagarnęła należny mu po ojcu tytuł i rodowe hrabstwo Artois. Ale rzucenie oskarżenia na synowe króla bez niepodważalnego dowodu było zbyt ryzykowne. By dowód pozyskać, Izabela i Robert wymyślili intrygę.

W maju 1313 r. Izabela przyjechała z mężem, królem Anglii Edwardem II, do Paryża. Podczas zorganizowanego z tej okazji przedstawienia teatralnego dla dworu wręczyła braciom i ich żonom ozdobne pugilaresy (wykonane ze skóry sakiewki na pieniądze), które mogli nosić zarówno mężczyźni, jak i kobiety. Po powrocie do Anglii cierpliwie czekała na efekt. I doczekała się. Pugilaresy zauważyła u braci Waltera i Filipa dʼAunay, którzy przybyli na jej dwór we francuskim orszaku. Teraz już wiedziała na pewno, że synowe jej ojca zdradzają mężów.

Śledztwo i kara

Na początku 1314 r. Izabela przybyła do Francji i o wszystkim opowiedziała Filipowi Pięknemu. Ten nakazał wszczęcie śledztwa. Gdy wyznaczeni do tego ludzie szybko odkryli, że Małgorzata, Blanka i Joanna zabawiają się od trzech lat w wieży Nesle, król kazał je przesłuchać. Wszystkiemu zaprzeczyły, a Małgorzata oświadczyła wręcz, że to spisek uknuty przez Izabelę i Roberta dʼArtois. Filip nie dał wiary ich słowom, tym bardziej że do amorów przyznali się bracia dʼAunay – Filip miał być kochankiem Małgorzaty, a Walter miał romansować z Blanką. Nikt nie brał pod uwagę faktu, że zeznania braci zostały uzyskane przy pomocy wymyślnych tortur, w tym łamania kołem i rozciągania końmi. Za karę obaj zostali publicznie wykastrowani i ścięci, a na koniec ich ciała wystawiono na rynku w Pontoise.

Panie zostały także ukarane, choć w mniej okrutny sposób. Joanna, której nie udowodniono zdrady – stwierdzono, że tylko pomagała w organizowaniu schadzek – została zamknięta w leżącym nieopodal Paryża zamku Dourdan, ale dzięki matce, która miała duży posłuch u króla, kilka miesięcy później została uwolniona i przywrócona do łask. Drugiej córce hrabina Mahaut dʼArtois nie mogła już pomóc. Blankę i Małgorzatę ogolono, ubrano w zgrzebne worki i zamknięto w twierdzy Château Gaillard w Normandii. Tam niezaspokojona seksualnie Blanka wdała się w romans ze strażnikiem i zaszła z nim w ciążę. Gdy z tego powodu wyrzekła się jej rodzona matka, arystokratka złożyła śluby zakonne.

Małgorzatę ukarał nie tylko teść, ale i mąż. Ludwik ogłosił, że ich córka jest bękartem. Tym samym zgodnie z prawem salickim (prawo zwyczajowe Franków spisane za czasów króla Chlodwiga na przełomie wieków V i VI) została odsunięta od tronu francuskiego. Ostatecznie została królową Nawarry.

Niedługo potem Filip Piękny bardzo podupadł na zdrowiu. Wydaje się, że zrozumiał, iż skandal, jaki wybuchł po ujawnieniu zdrad synowych, mocno zachwiał autorytetem monarchii. W rezultacie doznał wylewu krwi do mózgu. Był słaby, ale próbował jeszcze normalnie żyć. Jeździł nawet konno. Niestety, 4 listopada 1314 r. spadł z wierzchowca i nie odzyskał już sił. Zmarł 25 dni później w wieku 46 lat.

Mówiono, że tak naprawdę władca odszedł przedwcześnie na skutek klątwy. Według jednych rzucili ją na niego bracia d’Aunay, według innych – templariusze. Gdy zakonników oskarżono o herezję, to właśnie on, jako zwierzchnik Królestwa Jerozolimy, za zgodą papieża Klemensa V wytoczył im proces sądowy, w wyniku którego kilkudziesięciu braci zakonnych, z wielkim mistrzem Jakubem de Molayem na czele, zostało po torturach spalonych na stosie. Legenda mówi, że gdy 18 marca 1314 r. de Molaya objęły płomienie, przeklął oprawców zlikwidowanego zakonu, wołając: – Papieżu Klemensie, królu Filipie, rycerzu Wilhelmie! Nim rok minie, spotkamy się na Sądzie Bożym! I faktycznie tak się stało: Klemens V zmarł w kwietniu 1314 r. z powodu biegunki, Wilhelm de Nogaret (autor aktu oskarżenia) w maju, a Filip – jak wyżej.

Po śmierci Filipa królem został Ludwik. A że chciał koniecznie ponownie się ożenić i mieć męskich potomków, prawowitą żonę, której nie koronował, kazał zabić. Małgorzata została uduszona 15 sierpnia 1315 r. w zamku Gaillard. Po jej śmierci król ożenił się z Klemencją Węgierską. Sam niedługo potem zmarł.

Dorota Feluś